Thứ Sáu, 31 tháng 1, 2020

BỘ Y TẾ KHUYẾN CÁO CÁCH ĐEO KHẨU TRANG ĐÚNG CÁCH ĐỂ PHÒNG TRÁNH VIRUS CORONA

Chỉ cần dùng khẩu trang y tế thông thường đúng cách, bạn cũng đã có thể phòng chống virus corona hiệu quả theo đúng hướng dẫn sau.
Theo các chuyên gia y tế, khẩu trang y tế bằng vải không dệt thông thường có 3 lớp với công dụng khác nhau:
Lớp ngoài có đặc tính chống thấm nước, giúp ngăn cản hiệu quả các hạt chất lỏng văng ra khi người bệnh hắt-xì, ho, thở mạnh,... Mặt ngoài thường có màu xanh blue nhạt để dễ phân biệt. Đeo khẩu trang đúng là để lớp màu quay ra ngoài.
Bộ Y tế khuyến cáo cách đeo khẩu trang đúng cách để phòng tránh virus corona - Ảnh 1

Một chiếc khẩu trang y tế đúng chuẩn phải đáp ứng đủ các tiêu chí.

Lớp trong luôn có màu trắng rất dễ phân biệt với lớp ngoài. Mặt vải quay vào trong, sát với da mặt nên phải tinh khiết mịn màng, không xơ sợi sùi lông gây khó chịu. Ngoài ra, mặt trong phải có tính thấm nước nhằm hút mồ hôi, tạo sự thoải mái cho người sử dụng.
Lớp giữa có tác dụng ngăn các hạt dịch văng bắn và phải lọc được bụi, vi khuẩn. Đây chính là lớp quyết định chất lượng khẩu trang. Một lớp lọc "đúng chuẩn" phải để không khí dễ đi qua, tạo sự thoáng khí cho người dùng, nhưng lại phải có kết cấu đủ để lọc được các hạt bụi, vi khuẩn có kích thước cực nhỏ.
Theo bộ Y tế, virus corona có kích thước khoảng 150-200nm (nano mét), chủ yếu cư trú trong giọt nước bọt lớn.
Một nghiên cứu năm 2013 cho thấy: các giọt nước bọt lớn có kích thước từ khoảng 75 đến 360 micro mét (1 micro mét = 1000 nano mét). Do đó, nó có thể dễ dàng bị giữ lại bởi các khẩu trang y tế thông thường với khả năng lọc hiệu quả các hạt có kích thước trên 5 micro mét.
Dùng khẩu trang y tế đúng cách sẽ ngăn chặn các giọt nước bọt lớn có chứa virus văng ra từ người bệnh qua việc hắt xì hoặc ho.
Vậy sử dụng khẩu trang y tế như thế nào là đúng cách? Dưới đây là khuyến nghị của Tổ chức y tế thế giới:
- Chỉ sử dụng khẩu trang 1 lần rồi vất vào thùng rác an toàn, có nắp đậy.
- Khi đeo khẩu trang, phải để mặt xanh ra ngoài do mặt này có tính chống nước, các giọt nước bọt lớn bắn vào sẽ không thấm vào trong, có thể rơi xuống. Mặt màu trắng có tính hút ẩm nên quay vào trong, để hơi thở thoát ra thấm vào khẩu trang.
- Khẩu trang phải che kín cả mũi lẫn miệng.
- Khi mang khẩu trang, tuyệt đối không sờ tay vào, vì động tác sờ tay, thậm chí chỉnh sửa khẩu trang sẽ vô tình làm cho bàn tay lây nhiễm vi rút và các tác nhân gây bệnh khác, sau đó truyền bệnh lại cho chính mình và những người xung quanh.
- Khi tháo khẩu trang, chỉ được cầm vào dây đeo qua tai, tháo ra cho vào thùng rác an toàn. Tuyệt đối không dùng tay cầm vào khẩu trang để tháo ra. Thói quen lấy tay vo khẩu trang lại sẽ gây lây nhiễm vi rút và các tác nhân gây bệnh khác cho bàn tay.
Rửa tay với xà phòng và nước sạch ngay sau khi vứt bỏ khẩu trang.
Minh Khôi (T/h)

Thứ Bảy, 25 tháng 1, 2020

LÀM GÌ ĐỂ NGỪA VIÊM PHỔI VŨ HÁN?

Bác sĩ khuyên nên mang khẩu trang phẫu thuật 3 lớp, hạn chế ở phòng máy lạnh vì virus corona suy yếu khi nhiệt độ cao, thường xuyên rửa tay.


Bác sĩ Trương Hữu Khanh, Bệnh viện Nhi đồng 1 TP HCM, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, cho biết virus corona suy yếu khi nhiệt độ trên 20 độ C, nhất là trên 25 độ và điều kiện độ ẩm cao. Nếu độ ẩm cao, thông khí tốt sẽ hạn chế được lây lan.
Theo bác sĩ Khanh, khẩu trang phẫu thuật 3 lớp sẽ giúp ngăn được chất tiết có chứa virus. Theo kinh nghiệm chống đại dịch SARS tại Việt Nam và kinh nghiệm từ các cơ sở y tế ở Hàn Quốc, đóng cửa kín và để nhiệt độ phòng quá lạnh sẽ dễ khiến virus lây lan nhanh. Người dân nên mở cửa nhà, giữ nhà cửa thông thoáng, nhiệt độ phòng trên 25 độ để ngăn ngừa dịch bệnh tấn công.
Tiến sĩ Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM, khuyên người dân cần tuân thủ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi, mang khẩu trang và tự cách ly khi có biểu hiện hô hấp... 
Hạn chế tiếp xúc gần với các trang trại nuôi động vật hoặc động vật hoang dã.
Bác sĩ khuyến cáo những người trở về từ thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc hoặc có tiếp xúc gần với người mắc bệnh viêm phổi tại thành phố Vũ Hán trong vòng 14 ngày nếu có dấu hiệu sốt, ho, khó thở, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn, khám, điều trị kịp thời.
Bệnh viện Chợ Rẫy cách ly hai bệnh nhân từ Vũ Hán, Trung Quốc dương tính với virus nCoV
Bệnh viện Chợ Rẫy khu cách ly hai bệnh nhân từ Vũ Hán dương tính với virus nCoV. Ảnh: D.T
Bộ Y tế Việt Nam sáng 24/1 đã công bố hai số điện thoại "nóng" thông tin bệnh viêm phổi cấp do virus nCoV 0989671115, 0963851919. Bộ khuyến cáo người dân liên hệ đến Cục Y tế dự phòng hoặc cơ quan y tế gần nhất, nếu nghi ngờ viêm phổi hoặc bị viêm phổi.
Theo Hướng dẫn tạm thời giám sát và chống bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới virus corona nCoV của Bộ Y tế, người có các triệu chứng viêm đường hô hấp hoặc nghi ngờ mắc bệnh như sốt, ho, khó thở không nên đi du lịch hoặc đến nơi tập trung đông người. Người chăm sóc bệnh nhân phải thực hiện các biện pháp phòng hộ cá nhân như đeo khẩu trang, kính mắt, gắng tay, mũ áo... rửa tay với xà phòng sau mỗi lần tiếp xúc với bệnh nhân.
Những người tiếp xúc gần người bệnh cần phải giám sát. Cụ thể là những người làm việc trong khoảng cách gần, hoặc cùng phòng làm việc với người bệnh; người ngồi cùng hàng hoặc trước sau hai hàng ghế (2 mét) trên cùng một chuyến xe, toa tàu, máy bay. Người sống trong cùng một gia đình với trường hợp xác định bệnh.
Đối với gia đình, cần phải vệ sinh thông khí, thông thoáng nhà ở, lau nền nhà, tay nắm cửa và bề mặt các đồ vật trong nhà bằng chất tẩy rửa như xà phòng hoặc dung dịch khử khuẩn. Đặc biệt, các chất tiết đờm hô hấp của bệnh nhân phải được xử lý triệt để bằng dung dịch khử khuẩn có chứa 1,25 Clo hoạt tính...
Bệnh viêm phổi cấp tính khởi phát ở Vũ Hán ngày 31/12/2019 với 41 người nhập viện, sau đó lan nhanh nhiều thành phố khác và xuất hiện ở Thái Lan, Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ. Nguyên nhân gây bệnh là chủng virus thuộc họ Corona chưa từng được biết đến, được đặt tên là nCoV, gây bệnh truyền nhiễm về đường hô hấp. Đến ngày 23/1, hơn 640 người Trung Quốc bị viêm phổi cấp, 17 người chết, 3 thành phố trong đó có Vũ Hán bị phong tỏa nội bất xuất ngoại bất nhập.
Tối 23/1, Bệnh viện Chợ Rẫy xác nhận 2 bệnh nhân người Vũ Hán, Trung Quốc dương tính với virus nCoV đang điều trị, là trường hợp đầu tiên viêm phổi ghi nhận tại Việt Nam.
Lê Phương

Thứ Tư, 22 tháng 1, 2020

HOA TẾT ĐỘC LẠ, BẠT NGÀN CHỦNG LOẠI CHO KHÁCH CHỌN CHƠI TẾT CANH TÝ

Thị trường hoa tươi cây cảnh Tết Canh Tý 2020 xuất hiện thêm nhiều loại nhập khẩu mới lạ, được khách hàng ưa chuộng.

Bên cạnh những loại hoa truyền thống, dịp Tết Nguyên đán năm nay, rộ lên trào lưu chơi hoa nhập khẩu như tuyết mai trắng, thanh liễu, hồng gai Trung Quốc... hay hoa dơn lúa, đào vàng, hoa hồng sa mạc, lan tiên, mắt ngọc...
Chú thích ảnh
Tuyết mai có cành dài khoảng hơn 1 mét, mềm mại, hoa có độ bền cao. Trên thân tuyết mai có nhiều lộc nhỏ, nở kín cành, mỗi bông nhỏ xíu bằng đầu ngón tay với 5 cánh đều, trắng tinh khiết. Mỗi bó tuyết mai từ 3-5 cành có giá khoảng 300.000 đồng.
Chú thích ảnh
Hoa mai Mỹ được ưa chuộng trong mỗi dịp Tết vì độ bên cao, có thể cắm chơi khoảng 3 tuần hoặc lâu hơn. Mai Mỹ có màu vàng chanh rực rỡ, cánh mảnh, đầu cánh hoa nhọn, nở dày kín cả cành. Giá mai Mỹ khá cao, khoảng 300.000 - 400.000 đồng/cành. Để có được một bình mai Mỹ trưng Tết đẹp mắt, người chơi phải mua ít nhất từ 8-10 cành.
Chú thích ảnh
Hoa hồng sa mạc đã xuất hiện từ nhiều năm trước, năm nay có thêm nhiều màu hấp dẫn. Những cánh hoa đan xen với nhau, uốn lượn theo hình vòng cung. Mỗi bông hồng sa mạc khi trưởng thành nó có kích thước đường kính trong khoảng 25-30 cm, có giá trị tạo điểm nhất mạnh trong trưng bày. Giá mỗi bông hồng sa mạc khoảng 150.000 đồng.
Chú thích ảnh
Tại các chợ hoa Tết ở Hà Nội, các mặt hàng hoa nhập khẩu mới lạ luôn thu hút đông người dân mua sắm.
Chú thích ảnh
Thanh liễu là loại cây bụi phổ biến tại Úc và Israel, có chiều cao từ 50cm – 3m. Thanh liễu có sức sống khá dẻo dai, những bông hoa thanh liễu nhỏ mọc xen kẽ với những lá hình kim. Phần lá và thân chứa các tuyến dầu, tỏ ra mùi hương dễ chịu. Một bó nhỏ thanh liễu chỉ vài cành có giá khoảng 250.000 đồng, càng sát Tết càng tăng lên, có nhiều shop vào ngày 21/1 bán tới 300.000 đồng/bó.
Chú thích ảnh
Hoa thanh liễu tượng trưng cho sự giàu có, sung túc, kiên nhẫn, lâu dài, biểu tượng cho tình yêu và sự thành công bền vững. Hoa có ba màu cơ bản là trắng, hồng, hồng tím. Tuy nhiên vào dịp Tết Nguyên đán năm nay, hoa xuất hiện trên thị trường có thêm nhiều màu sắc bắt mắt để mọi người chọn lựa như đỏ, cam...
Chú thích ảnh
Hoa đào vàng thích hợp cắm các lọ hoa dịp lễ, Tết. Cành hoa đào có chiều cao khoảng 120 cm, độ rộng tán 30 cm, nụ nhỏ tròn li ti, khi cắm vào nước sẽ nở ra những bông hoa nhỏ màu vàng với mật độ dày trên cành. Mỗi bó hoa đào vàng từ 2-3 cành khoảng 300.000 đồng.
     
Chú thích ảnh
Mỗi bó lan tiên có giá khoảng 300.000 đồng được rất nhiều người dân chọn mua dịp Tết.
Chú thích ảnh
Hồng gai khá phổ biến ở Trung Quốc, tượng trưng cho sự sinh sôi, sung túc. Mùa "hoa" kéo dài từ tháng 11 đến khoảng tháng 3. Một cành hồng gai có nhiều chùm quả nhỏ chi chít màu cam rực rỡ bắt mắt, chứ không nở hoa như thông thường. Hồng gai để được 2-3 tuần, sau đó quả sẽ héo dần nhưng vẫn giữ được màu sắc như ban đầu, để khô vẫn có thể trang trí được. Giá mỗi bó hồng gai to khoảng 400.000 đồng, tăng đáng kể so với mức 160.000 đồng trước khi vào vụ Tết.
Chú thích ảnh
Tiên ông, còn gọi là hoa dạ lan hương là cây hoa họ thực vật một lá mầm có hoa, xuất xứ từ Địa Trung Hải, dáng vẻ tao nhã với những bông hình chuông mọc tiếp nhau. Đây loại giống hoa mới, được ưa chuộng trong mấy năm gần đây. Hoa có mùi thơm dễ chịu, nhìn lạ mắt, thích hợp để trang trí trên bàn phòng khách, phòng làm việc. Tiên ông có nhiều màu: Hồng, trắng, tím, xanh, đỏ... Hoa tiên ông được bán theo củ (mỗi củ 1 cây), giá khoảng 100.000 – 200.000 đồng/củ.
Chú thích ảnh
Loa kèn Peru (còn gọi ly Peru) là loài cây trồng lấy hoa phổ thông. Đây là loài dây leo ra những bông hoa hình chuông, mọc thành cụm có màu sắc khác nhau, dịu dàng, mát mắt. Mỗi bó hoa loa kèn Peru có giá khoảng 400.000 đồng.
Chú thích ảnh
Hoa mắt ngọc đỏ là loại không thể thiếu trong các giỏ hoa dịp Tết, màu đỏ biểu thị sự nồng ấm, sang trọng, quả tròn mà có màu đỏ thắm. Theo dân gian, mắt ngọc là loại quả may mắn mang đến nhiều tài lộc. Mỗi bó mắt ngọc có giá khoảng 250.000 đồng. Năm nay, những cây hoa mắt ngọc với chùm hoa trĩu cành cũng được nhiều người mua chưng Tết.
Chú thích ảnh
Hoa dơn lúa đẹp duyên dáng phù hợp nhiều khung cảnh với màu hoa cam đỏ sang trọng lâu tàn. Chỉ cần vài nhánh dơn lúa cắm bình đơn giản thôi đã đủ đẹp. Giá dơn lúa khá cao, khoảng 400.000 đồng/bó.
Chú thích ảnh
Quất Nhật (còn gọi là ớt Nhật) là loại cây trưng Tết độc đáo của năm nay. Là cây nhưng màu đỏ sáng của quả khiến quất Nhật cũng có giá trị trang trí như hoa, và thường được trong đặt những chậu nhỏ xinh xắn trên bàn, hoặc góc phòng. Những cây quất Nhật trĩu quả được rao bán có giá 130.000 - 150.000 đồng/cây.
 Video về các loại hoa lạ nhập khẩu hút khách dịp Tết:

Chủ Nhật, 19 tháng 1, 2020

NỮ HOÀNG ANH - 'BẬC THẦY' XỬ LÝ KHỦNG HOẢNG

Khi nhà Windsor gặp sóng gió vì vợ chồng Hoàng tử Harry thông báo rời hoàng gia, Nữ hoàng Anh tiếp tục bảo vệ thành công danh tiếng dòng tộc.
Ở tuổi 93, các bậc cao niên trong gia đình thường sẽ dành thời gian quây quần bên người thân và lui về sau để thế hệ trẻ đầy tham vọng giải quyết các vấn đề. Tuy nhiên, vai trò của Nữ hoàng Anh Elizabeth II dường như vẫn không suy chuyển. 
Nữ hoàng 93 tuổi đã triệu tập cuộc họp gia đình tại khu nhà riêng ở Sandringham, sau khi Hoàng tử Harry, cháu trai của bà, và Công nương Meghan thông báo rút khỏi vị trí cấp cao trong hoàng gia. Mặc dù báo chí đưa tin Thái tử Charles, con trai bà, sẽ hỗ trợ xử lý vấn đề, Nữ hoàng Elizabeth II vẫn là người đưa ra thông báo cá nhân về sự việc sau cuộc họp.
Nữ hoàng Anh Elizabeth II (phải) và Công nương Meghan tại một sự kiện ở hạt Cheshire, Anh hồi tháng 6/2018. Ảnh: Reuters.
Nữ hoàng Anh Elizabeth II (phải) và Công nương Meghan tại một sự kiện ở hạt Cheshire, Anh hồi tháng 6/2018. Ảnh: Reuters.
Truyền thông Anh không ngừng đưa tin về những mối bất hòa cũng như góc khuất bên trong hoàng gia sau thông báo gây sốc của Hoàng tử Harry. Tuy nhiên, quyền lực của Nữ hoàng chưa bao giờ trở thành chủ đề gây tranh cãi. Penny Junor, nhà sử học về hoàng gia, cho rằng Nữ hoàng Elizabeth II là hình mẫu trong việc giữ bình tĩnh dưới áp lực.
"Nữ hoàng có thể vượt qua hết thử thách này đến thử thách khác. Bà ấy rất giỏi xử lý khủng hoảng với sự chuyên nghiệp ở mức bậc thầy", Junor nhận định.
Lên ngôi năm 1952 ở tuổi 25 sau khi vua cha George VI qua đời, Nữ hoàng Elizabeth II từng thề phụng sự đất nước suốt đời, dù quãng thời gian đó ngắn hay dài. Đó là điều bà vẫn thực hiện tới hôm nay. Một số người cho rằng phong cách của Nữ hoàng lỗi thời và tẻ nhạt, nhưng không ai có thể phủ nhận bà luôn là một nhà đàm phán mạnh mẽ, sắc sảo, đã làm việc với 14 thủ tướng Anh, từ Winston Churchill tới Boris Johnson.
Trong vài tháng qua, Nữ hoàng vẫn giữ vị trí nhất định trong bối cảnh chính trường Anh gặp nhiều biến động. Bà đã ra thông báo về việc Theresa May từ chức, giúp cựu thủ tướng giữ tự trọng sau khi không thể đưa đất nước đạt thỏa thuận Brexit, rồi chào đón Johnson lên nắm quyền. Nữ hoàng cũng đưa ra hai bài phát biểu khai mạc kỳ họp quốc hội trong thời gian ngắn, nhưng không sai sót dù chỉ một chữ.
Johnson hôm 14/1 cho biết ông "hoàn toàn tự tin" hoàng gia sẽ tìm ra giải pháp phù hợp cho Harry và Meghan. "Quan điểm của tôi về vấn đề này rất đơn giản. Như hầu hết mọi người, tôi là người hâm mộ cuồng nhiệt của Nữ hoàng và hoàng gia, luôn coi họ là báu vật tuyệt vời của đất nước", Thủ tướng Anh nói.  
Lãnh đạo các nước thành viên Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), trong đó có Tổng thống Mỹ Donald Trump, hồi tháng 12 năm ngoái tới Anh để dự hội nghị thượng đỉnh của liên minh. Giữa lúc London đặt hy vọng vào một thỏa thuận thương mại hậu Brexit có lợi với Washington, Nữ hoàng đã hai lần gặp ông chủ Nhà Trắng tại Lâu đài Windsor và Cung điện Buckingham, sau đó khéo léo sắp xếp tiệc trà giữa vợ chồng Tổng thống Mỹ với vợ chồng Thái tử Charles.
Nữ hoàng Elizabeth II còn nỗ lực lấp khoảng trống của Hoàng thân Philip, người chồng 98 tuổi đóng vai trò mờ nhạt. Ông rút khỏi các công việc hoàng gia từ năm 2017 do sức khỏe yếu, từng nhập viện hai lần vào năm ngoái và quyết định từ bỏ giấy phép lái xe sau khi gây va chạm với phương tiện khác.
Trong khi đó, Nữ hoàng Anh duy trì sức khỏe dẻo dai một cách ấn tượng. Bà vẫn đi dạo với những con chó cưng, tự lái xe xung quanh khu nhà riêng và cưỡi ngựa ngay cả khi trời mưa.
Nữ hoàng Elizabeth II cưỡi ngựa tại lâu đài Windsor hồi tháng 11/2019. Ảnh: Image Direct.
Nữ hoàng Elizabeth II cưỡi ngựa tại lâu đài Windsor hồi tháng 11/2019. Ảnh: Image Direct.
Nhà Windsor có tuổi đời hơn một thế kỷ, một trong những chế độ quân chủ lâu đời nhất thế giới còn tồn tại, từng cùng đất nước trải qua hai cuộc thế chiến. Tuy nhiên, nhiều thách thức mà nữ Hoàng Elizabeth II phải đối mặt xuất phát từ chính gia đình bà, như những mối quan hệ, ly hôn, giao dịch tài chính và bê bối cá nhân.
Hoàng gia Anh từng chấn động với cuộc ly hôn giữa Thái tử Charles và Công nương Diana. Nữ hoàng ban đầu đánh giá thấp phản ứng của công chúng sau cái chết của công nương trong vụ tai nạn xe hơi hồi năm 1997, nhưng cuối cùng xử lý một cách thích hợp khi quyết định tổ chức đám tang theo nghi thức hoàng gia, với tất cả sự long trọng mà cung điện có thể trao tặng.  
Chỉ vài tuần trước "cuộc khủng hoảng" Harry - Meghan, Hoàng tử Andrew, con trai thứ ba của Nữ hoàng Elizabeth II, cũng xin rút khỏi các công việc hoàng gia sau những lùm xùm quanh mối quan hệ với tỷ phú ấu dâm Mỹ Jeffrey Epstein. Nữ hoàng được cho là đã lặng lẽ ra yêu cầu này.
Trong tuyên bố cá nhân khá khác thường hôm 13/1, Nữ hoàng Elizabeth II cho biết bà và hoàng gia "hoàn toàn ủng hộ mong muốn tạo dựng cuộc sống mới của Harry và Meghan", dấu hiệu cho thấy bà đã nắm được vấn đề. Tuy nhiên, Nữ hoàng cũng nhấn mạnh sẽ có "giai đoạn chuyển đổi", trong đó vợ chồng Harry phải chia thời gian hoạt động tại Canada và Anh.
Nhiều nhà quan sát đánh giá đây là cách xử lý "thiên tài", khi cho cặp vợ chồng trẻ khoảng thời gian để bình tĩnh hơn, cũng như cơ hội rút khỏi hoàng gia êm đềm hơn.
Robert Lacey, người viết tiểu sử hoàng gia, cho rằng Nữ hoàng vừa để lại hình ảnh một người bà quan tâm, ủng hộ và yêu thương Harry cũng như cháu dâu, vừa quản thúc họ bằng cách gửi đi thông điệp rằng "hãy sắp xếp mọi thứ trong vài ngày, không phải vài tuần".
"Nữ hoàng một lần nữa phải đứng ra kiểm soát mọi thứ. Bà ấy có bàn tay thép bên trong chiếc găng bằng nhung. Tôi cho rằng đó là điều mà Nữ hoàng luôn làm. Bà chưa từng quan tâm tới bất cứ điều gì khác ngoài các nhiệm vụ và danh dự, luôn đặt hoàng gia lên trên hết", Ingrid Seward, tổng biên tập tạp chí Majesty, nhận định.
Sau gần 7 thập kỷ từ khi lên ngôi, Nữ hoàng Elizabeth II vẫn nắm quyền và chứng minh vị trí nguyên thủ quốc gia. Nhà làm phim tài liệu Denys Blakeway giải thích Hoàng gia Anh duy trì được quyền lực trong thời gian dài nhờ chăm sóc hình ảnh, đảm bảo những người không đủ tiêu chuẩn bị gạt ra ngoài, đồng thời chú trọng các lý tưởng của vua George V, gồm nghĩa vụ, phụng sự và thận trọng.
Trong bài phát biểu nhân dịp Giáng sinh trên truyền hình cuối năm ngoái, Nữ hoàng Elizabeth II đề cao tầm quan trọng của sự hòa giải, cho biết "từng bước nhỏ được thực hiện với niềm tin và hy vọng có thể giúp vượt qua những khác biệt lâu dài và chia rẽ sâu sắc, mang lại sự hòa hợp và thấu hiểu".
"Đương nhiên con đường không phải lúc nào cũng suôn sẻ, đôi lúc dường như khá gập ghềnh trong năm nay, nhưng những bước đi nhỏ có thể tạo nên một thế giới khác biệt", Nữ hoàng nói thêm.
 Ánh Ngọc (Theo Washington Post)

Thứ Hai, 6 tháng 1, 2020

'CƠN KHÁT CÁT' PHÁ HỦY SÔNG MEKONG

Toàn bộ hệ sinh thái của sông Mekong bị đe dọa, với nửa triệu người có nguy cơ mất nhà cửa vì nhu cầu cát vô tận của thế giới.
Theo các nghiên cứu của giáo sư Stephen Darby tại Đại học Southampton, Anh về hạ lưu sông Mekong, lòng sông đã bị hạ thấp vài mét trên hàng trăm km chỉ trong vòng vài năm. Quỹ Quốc tế Bảo vệ Thiên nhiên (WWF) và Ủy hội Sông Mekong (MRC) cũng cho biết lòng sông của hai nhánh chính ở vùng đồng bằng đã sụt 1,4 m trong giai đoạn 1998-2008 và mất tổng cộng 2-3 m từ năm 1990.
Việc khai thác cát quá mức là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này. Đây là một trong những tài nguyên có nhu cầu được sử dụng nhiều nhất thế giới, với 50 tỷ tấn được nạo vét trên toàn cầu mỗi năm, khiến nó trở thành ngành công nghiệp khai thác lớn nhất hành tinh. 
"Quá trình khai thác đang diễn ra thần tốc, dẫn đến sự biến đổi trên quy mô lớn về hình dạng của hành tinh", giáo sư Darby cho hay. 
Một người thu gom cát dọc sông Mekong tại tỉnh Kandal, Campuchia hồi năm 2010. Ảnh: Reuters.
Một người thu gom cát dọc sông Mekong tại tỉnh Kandal, Campuchia hồi năm 2010. Ảnh: Reuters.
Từ những tuyến cao tốc đến các tòa nhà, cát là thành phần thiết yếu trong một loạt ngành công nghiệp đa dạng như mỹ phẩm, phân bón, sản xuất thép, đặc biệt là xi măng. Liên Hợp Quốc cho biết trong hai thập kỷ qua, nhu cầu cát đã tăng gấp ba lần, được thúc đẩy bởi cuộc chạy đua xây dựng các thị trấn và thành phố mới.
Từ năm 2011 đến năm 2013, số cát Trung Quốc sử dụng nhiều hơn lượng cát tiêu thụ tại Mỹ trong cả thế kỷ 20 nhằm phục vụ quá trình đô thị hóa vùng nông thôn. Cát còn được sử dụng để mở rộng lãnh thổ, như Singapore hiện nay rộng hơn 20% so với thời điểm tách thành nước độc lập năm 1965.
Không phải loại cát nào cũng có thể được sử dụng. Cát sa mạc quá mịn để làm bê tông, cũng không thể dùng để làm kính hoặc sử dụng trong ngành công nghiệp điện tử. Vì vậy, nguồn cát được tìm kiếm trong các mỏ đá lâu đời, hay còn gọi là phương pháp khai thác tĩnh, hoặc khai thác động bằng cách lấy từ biển và những dòng sông như Mekong.
Pascal Peduzzi, chuyên gia thuộc Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc, cảnh báo phương pháp khai thác động sẽ dẫn tới những hậu quả nghiêm trọng. "Cát là một phần của hệ sinh thái và đóng vai trò quan trọng, nên nếu mất đi sẽ ảnh hưởng tới đa dạng sinh học, gây xói mòn và tăng nhiễm mặn", ông giải thích.
Nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature hồi tháng 11 năm ngoái cho biết việc khai thác cát trên đoạn sông dài tới hàng chục km "không bền vững" bởi chúng không thể được thay thế đủ nhanh bằng phù sa tự nhiên từ thượng nguồn sông.
Sự thiếu hụt này đe dọa sinh kế của người dân. Sông Mekong cung cấp nguồn thực phẩm cho 60 triệu người sống trong các khu vực đánh bắt, tạo nên vùng có ngành thủy sản nội địa lớn nhất thế giới. WWF ước tính 800 loài cá, bao gồm một trong những quần thể lớn nhất còn lại của loài cá nược quý hiếm, đang sống tại đây.
Tình trạng khai thác cát quá mức không chỉ gây tranh cãi ở khu vực sông Mekong. Tại Kenya và Ấn Độ, đụng độ bạo lực đã xảy ra vì nguồn tài nguyên này, khi trung bình mỗi người dân trên thế giới làm tiêu tốn khoảng 18 kg cát mỗi ngày.
Mark Russell, giám đốc Hiệp hội Sản phẩm Khoáng sản Anh, cho biết vấn đề không nằm ở chỗ thiếu cát, mà là việc tìm kiếm nơi khai thác tài nguyên này đang khó khăn hơn. "Đây là một vấn đề toàn cầu, nhưng lại đang diễn ra ở quy mô địa phương. Cát là nguồn tài nguyên không nhiều người thực sự để ý đến", ông nói.
Một trong những biện pháp giúp giải quyết vấn đề là tìm cách sử dụng nguồn cát sa mạc phong phú của thế giới. Các nhà khoa học tại Đại học Hoàng gia London, Anh đã lấy cát mịn từ sa mạc và phát triển thành vật liệu xây dựng. Nó có độ vững chắc tương đương bê tông dân dụng và có thêm khả năng phân hủy sinh học.
Thêm vào đó, chính phủ các nước cũng nỗ lực hạn chế khai thác cát sông, như Việt Nam và Campuchia đã ban lệnh cấm xuất khẩu cát. Tuy nhiên, quá trình thực thi gặp khó khăn khi cát sông Mekong vẫn được rao bán trên mạng. Giáo sư địa lý Rolf Aalto tại Đại học Exeter, Anh còn nhận thấy Singapore vẫn tiếp tục nhập khẩu cát từ Campuchia bất chấp lệnh cấm.
"Những lỗ hổng trong quá trình quản lý của chính quyền gây khó khăn lớn với việc kiểm soát khai thác cát, bởi không có bất cứ hệ thống dữ liệu nào về phạm vi và mức độ buôn bán cát trên toàn cầu", giáo sư Darby nói.
Peduzzi cho biết đây là lý do cần thành lập một trung tâm giám sát toàn cầu. "Hiện nay chúng ta chỉ có những ước tính tổng quát. Các nỗ lực cần được tập trung hóa", ông nói.
Điều này cũng được bổ sung vào kế hoạch quản lý tài nguyên khoáng sản do Liên Hợp Quốc vạch ra hồi tháng 3/2019, trong đó nêu các quốc gia nên giảm tác động của khai thác cát như thế nào.
"Chúng ta chỉ cần sử dụng cát một cách hợp lý hơn. Nó phải được công nhận là loại vật liệu chiến lược", Peduzzi nêu ý kiến.
Ánh Ngọc (Theo BBC)

Thứ Bảy, 28 tháng 12, 2019

ĐÊM GIAO THỪA 31/12/19 CÓ LỄ HỘI COUNTDOWN LIGHT 2020 TẠI PHỐ ĐI BỘ NGUYỄN HUỆ, MỜI ANH EM ĐẾN CHƠI

Khu vực quanh đường Nguyễn Huệ và trung tâm thành phố Hồ Chí Minh từ mấy chục nay đã rất náo nhiệt mỗi dịp lễ hội, giờ có thêm phố đi bộ thì lại càng thêm náo nhiệt hơn. Mình được biết là đêm giao thừa 31/1/2019 sẽ tiếp tục có Lễ hội ánh sáng Countdown Lights 2020. Nói là tiếp tục có vì đây sẽ là lần thứ 3 lễ hội countdown diễn ra tại phố đi bộ Nguyễn Huệ.

Một số ý chính:
  • Lễ hội văn nghệ sẽ chính thức diễn ra vào 20g đêm giao thừa đến rạng sáng ngày 01.01.2020
  • Các nghệ sĩ tham gia biểu diễn gồm có: Thanh Bùi, Sơn Tùng M-TP, Vũ Cát Tường, Trọng Hiếu, Ngọt, Phan Mạnh Quỳnh, Võ Hạ Trâm, Đỗ Hải Anh, LYRICÍST, BN, MINH & Hoaprox, Tuimi & Datmaniac, với sự dẫn dắt của MC Trấn Thành... Cùng với đối tác âm nhạc chính thức Billboard Việt Nam, tổng đạo diễn chương trình năm nay - đạo diễn trẻ Đào Minh Vũ.
  • Đặc biệt, chương trình sẽ đem đến những trải nghiệm thị giác mới lạ với “khoảnh khắc công nghệ tương tác ảo AR đặc biệt” trình diễn những hiệu ứng bất ngờ đáng kinh ngạc dành cho khán giả xem live tại Đường đi bộ Nguyễn Huệ, cũng như khán giả xem chương trình trực tiếp qua sóng truyền hình.

Đêm giao thừa anh em có đi chơi thì ghé ngang phố đi bộ tham gia Countdown giao thừa 2020 cho vui nhé!

https://tinhte.vn/threads/dem-giao-thua-31-12-19-co-le-hoi-countdown-light-2020-tai-pho-di-bo-nguyen-hue-moi-anh-em-den-choi.3051825/

Thứ Năm, 26 tháng 12, 2019

MỐI HIỂM HOẠ TỪ KHAI THÁC CÁT QUÁ MỨC Ở ĐÔNG NAM Á - SIM CHI YIN

Việt Nam là một ví dụ điển hình cho mối đe dọa toàn cầu ít được biết đến, đó chính là việc khai thác cát sông để xây dựng các thành phố đang mọc lên trên khắp thế giới. Nhiếp ảnh gia người Singapore, Sim Chi Yin, đã thực hiện phóng sự ảnh này cùng nhà báo Vince Beiser để cảnh tỉnh chúng ta về thực tại đang diễn ra ngay tại đây và bây giờ.



Về Sim Chi Yin
Sim Chi Yin (sinh năm 1978) là một nhiếp ảnh gia và nghệ sĩ người Singapore. Các tác phẩm của cô trải rộng qua nhiều phương thức thể hiện, từ nhiếp ảnh, phim cho tới âm thanh, văn bản, tư liệu lưu trữ và những bài đọc trình diễn. Kết hợp giữa nghiên cứu và cách kể chuyện chuyên sâu , tác phẩm của nghệ sĩ khám phá những vấn đề về lịch sử, ký ức, sự xung đột, di cư và những hậu quả của chúng.

Sim đã đoạt Giải Nobel Hoà bình cho nhiếp ảnh gia vào năm 2017 qua dự án của Chiến dịch Quốc tế để xoá bỏ Vũ khí Hạt nhận (ICAN); buổi triển lãm cá nhân của cô đã diễn ra tại bảo tàng Nobel Peace Centre tại Oslo về những phong cảnh hạt nhân, sử dụng sắp đặt video và nhiếp ảnh. Cô cũng có những triển lãm cá nhân khác như "One Day We'll Understand" ở phòng tranh Hanart TZ tại Hồng Kông (2019) và "Most People Were Silent" tại Viện Nghệ thuật Đương Đại Singapore (2018). Ngoài ra, tác phẩm của cô cũng được trưng bày tại Istanbul Biennale (2017), Không gian Nhiếp ảnh Annenberg tại Los Angeles, Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại Gyeonggi ở Hàn Quốc và nhiều tổ chức quốc tế khác. Sim đã hai lần được đề cử giải thưởng Prix Pictet và chiến thắng giải thưởng Chris Hondros (2018).

Cô tham gia Magnum Photos với tư cách là thành viên được đề cử vào năm 2018 và hiện tại cô đang làm tiến sĩ nghiên cứu tại King's College London.

Anh em có thể xem các dự án ảnh nghiên cứu chuyên sâu của Sim Chi Yin qua trang web của cô.

Về phóng sự ảnh

Năm 2016Sim Chi Yin nghiên cứu và thực hiện phóng sự ảnh này cho National Geographic cùng với người viết Vince Beiser. Để thấy được mối hiểm hoạ cận kề đang diễn ra từ việc khai thác cát tràn lan trên sông Mê Kông, mình dịch lại nguyên bài viết từ National Geographic để anh em có cái nhìn khách quan từ bên ngoài về vấn đề này.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00002.png…
Tại tỉnh An Giang, một đoạn bờ sông dài nửa dặm dọc theo sông Vàm Nao đã bị sụp vào tháng 4 năm 2017, những ngôi nhà và một phần con đường cũng đổ sập theo. Khai thác cát đã làm suy yếu bờ sông.

Một buổi chiều năm 2017, bà Hà Thị Bé, 67 tuổi đang ngồi với con trai tại quán cafe nhỏ của bà tại một xóm thuộc huyện Hồng Ngự, nhìn ra sông Tiền, nhánh chính của dòng Mê Kông ở Việt Nam. Đột nhiên, mặt đất bên dưới họ bỗng sụp đổ. Bờ sông đã sụp xuống dòng nước. "Chúng tôi hét lớn và chạy đi. Nó rơi với âm thanh rất lớn." Bà kể.

Bà Bé và con trai thoát thân an toàn nhưng quán cafe và ngôi nhà gần đó của bà đã bị phá huỷ. "Nó đã lấy đi tất cả những gì chúng tôi từng sở hữu để xây dựng ngôi nhà, và bây giờ tất cả đã biến mất." Bà thở dài. Nhưng bà Bé vẫn cho rằng mình may mắn. "Nếu điều đó xảy ra vào ban đêm, tôi và các cháu tôi có lẽ đã chết. Chúng tôi thường ngủ trong ngôi nhà đó." Bà kể.

Có thể thấy nguyên do chính của sự sụp đổ này ở ngay những vùng nước đục của sông Tiền: những chiếc tàu nạo vét sử dụng máy bơm ồn ào để nâng lên từ lòng sông một lượng cát khổng lồ. Trong những năm gần đây, loại vật liệu khiêm tốn này đang trở thành một mặt hàng nóng đáng kinh ngạc. Cát là thành phần chính của bê tông - vật liệu xây dựng thiết yếu cho các thành phố đang phát triển nhanh của Việt Nam. Nhu cầu sử dụng cát đang tăng mạnh không chỉ tàn phá các dòng sông ở Việt Nam mà còn ảnh hưởng tới đồng bằng sông Cửu Long vốn rất quan trọng.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00001.png… Bà Hà Thị Bé cùng hai cháu trai đứng trên đống đổ nát của ngôi nhà tổ tiên dọc sông Tiền ở tỉnh Đồng Tháp. Chính phủ đã cảnh báo bà phải di dời vào đất liền để sống cùng con trai vào tháng 1 năm 2017, hai tháng trước khi ngôi nhà bị sụp. "Nhưng tất cả mọi thứ tôi sở hữu đều ở trong ngôi nhà này, bây giờ tất cả mọi thứ đều biến mất rồi." Bà nói.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00003.png…
Tháng 7 năm 2017, bà Tư, 72 tuổi, quay trở về xem những gì còn sót lại của ngôi nhà bà ở Nhà Bè, ngoại ô thành phố Hồ Chí Minh. Bốn ngày trước, một phần của ngôi nhà đã rơi xuống dòng sông. Lúc sự việc xảy ra, bà đang ở nhà với con dâu nhưng hai người đã chạy thoát an toàn. 

Ở các thị trấn và làng mạc dọc sông Mê Kông và rất nhiều con sông khác trên khắp đất nước, các bờ sông bị phá huỷ rồi sạt lở do nạo vét cát quá mức, kéo theo chúng là những cánh đồng, ao cá, quán xá và nhà cửa. Những năm gần đây, hàng ngàn mẫu đất trồng lúa đã bị mất, và ít nhất 1.200 gia đình phải di dời. Hàng trăm người phải sơ tán khỏi các hòn đảo nằm trong dòng chảy đang biến mất ngay dưới chân họ. Chính phủ ước tính có khoảng 500.000 người ở đồng bằng sông Cửu Long cần phải di chuyển khỏi các khu vực lở đất như vậy.

Khai thác cát trên sông không chỉ là vấn đề đối với người dân, việc này còn khiến nước nhiễm bùn và quét sạch lòng sông, giết chết cá, thực vật và các sinh vật khác sống tại đó. Bà Hà Thị Bé kể: "Hồi nhỏ, chúng tôi thường bắt ốc bắt cá để ăn. Kể từ khi cát bị nạo vét, cá, ốc không còn nữa."

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00004.png… Một chiếc sà lan chở đầy cát vừa mới nạo vét đi qua một ngôi nhà bỏ hoang trên sông Tiền. Cùng với việc khai thác cát, biến đổi khí hậu và việc xây dựng các con đập đe doạ việc đánh bắt cá cùng các mục đích sử dụng khác của dòng sông.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00005.png… Ở đồng bằng sông Cửu Long, hành khách đi qua sông Tiền trên một chiếc phà. Đồng bằng là một mê cung các dòng sông và kênh rạch và phà là phương tiện giao thông công cộng chính, đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống hàng ngày.
Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00006.png…
Bà Nguyễn Thị Hoàng Liên, một người bán mì, đang phục vụ bữa sáng cho những người bán hàng khác tại chợ nổi Cái Răng, thành phố Cần Thơ ở đồng bằng sông Cửu Long. Đằng sau họ là đống cát và vật liệu xây dựng, điều đã trở nên phổ biến ở thành phố đang phát triển rất nhanh này.
Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00007.png…
Giống như nhiều người dân làng khác đang sống dọc dòng sông Tiền, bà Phan Thị Âu, 86 tuổi, lo lắng liệu ngôi nhà tổ tiên của bà có trôi sông một ngày nào đó không. Một ngôi nhà gạch đã đổ sụp một phần xuống lòng sông ngay trước mắt bà giữa năm 2014, 2015 và hiện đã bị bỏ hoang. Người dân địa phương cho biết sự sạt lở này đã xảy ra kể từ năm 2011. Hai mươi hộ gia đình ở làng Phú Lợi B đã kí thỉnh nguyện thư yêu cầu chính phủ bảo vệ họ khỏi sự sạt lở này. Sự cải thiện duy nhất là các tàu nạo vét đã di chuyển từ gần bờ ra giữa sông.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00008.png…
Sau khi một phần bờ sông sụp đổ vào năm 2013, ngôi nhà dọc sông Tiền này đang bị xâm lấn bởi nước và thảm thực vật.​

Một vấn đề toàn cầu
Việt Nam là nơi duy nhất mà khai thác cát gây ra thiệt hại lớn như vậy. Trên khắp thế giới đang phát triển, những thành phố đang gia tăng với tốc độ chóng mặt, nuốt chửng cát với số lượng lớn chưa từng thấy. Số người Việt Nam sống ở các thành phố đã tăng gấp đôi trong hai mươi năm qua, lên tới khoảng 32 triệu người.

Trên toàn thế giới, dân số đô thị đang tăng khoảng 65 triệu người mỗi năm; tương đương với việc hành tinh nhận thêm tám thành phố New York mỗi năm. Gần 50 tỷ tấn cát và sỏi được khai thác hàng năm để xây dựng các toà tháp văn phòng, chung cư, đường cao tốc và sân bay để phục vụ con người. (Cát ở Việt Nam còn được bán cho Singapore, quốc gia sử dụng số lượng cát khổng lồ để xây dựng, đắp đất nhân tạo.)

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00009.png… Bé Nguyễn Gia Lạc, 10 tuổi, và bé Nguyễn Trung Kiên, 12 tuổi, chơi trên một đống cát khổng lồ bên làng ở đảo Châu Ma thuộc tỉnh Đồng Tháp, gần biên giới Campuchia. Kho dự trữ cát từ sông Tiền gần đó, nơi từng là đất nông nghiệp, thuộc sở hữu của một doanh nhân ở đâu đó tại Việt Nam. Trong khi người dân làng không quen được với việc khai thác cát vì tiếng ồn và sự sạt lở mà nó gây ra, núi cát lại là một điểm thu hút của địa phương.
Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00010.png…
Công nhân của sà lan cát gần thành phố Cần Thơ đổ xuống một núi cát được bơm lên từ các nhánh của sông Mê Kông. Cát ướt sau đó được bơm qua các đường ống ngầm đến một công trường xây dựng ở đất liền.

Có thể bạn sẽ hỏi tại sao chúng ta không sử dụng cát từ sa mạc Sahara và các sa mạc tương tự? Câu trả lời là: cát sa mạc không thể dùng để làm bê tông - các hạt cát bị gió làm mòn, chúng quá mịn và tròn. Kết quả là, từ Trung Quốc tới Jamaica, từ Liberia tới Ấn Độ, những kẻ khai thác đang cướp bóc những hạt cát quý giá từ dưới lòng sông, các vùng đồng bằng ngập nước và bãi biển.

Ở Việt Nam, việc khai thác cát còn gây ra một hiểm hoạ khác: nó khiến đồng bằng sông Cửu Long dần biến mất. Đây là nơi sinh sống của 20 triệu người và là nguồn cung cấp thức ăn của nửa đất nước cũng như rất nhiều gạo cho phần còn lại của Đông Nam Á.

Biến đổi khí hậu do mực nước biển tăng là lý do khiến đồng bằng mất đi một khoảnh đất tương đương với diện tích của nửa sân bóng mỗi ngày. Tuy nhiên các nhà nghiên cứu tin rằng, một lý do khác chính là do con người đang cướp đi lượng cát lớn của đồng bằng.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00011.png…
Cát được nạo vét từ lòng sông và đổ lên những chiếc sà lan, sau đó được vận chuyển dọc xuống sông.

Trong hàng thế kỷ, đồng bằng đã được bồi đắp bằng trầm tích chảy xuống từ những rặng núi ở Trung Á thuộc sông Mê Kông. Những trong những năm gần đây, tại mỗi quốc gia có sông chảy qua, các công ty khai thác bắt đầu lấy đi một lượng cát khổng lồ từ lòng sông. Theo một nghiên cứu năm 2013 của ba nhà nghiên cứu người Pháp, khoảng 50 triệu tấn cát đã bị khai thác chỉ trong năm 2011 - lượng cát này đủ để bao phủ thành phố Denver sâu khoảng 5 centimet. Trong khi đó, năm con đập lớn đã được xây dựng trong những năm gần đây và 12 con đập khác dự kiến sẽ được xây dựng ở Trung Quốc, Lào và Campuchia trên dòng Mê Kông. Những con đập sẽ càng làm giảm dòng chảy trầm tích xuống đồng bằng.

Nói cách khác, trong khi sự xói mòn tự nhiên của đồng bằng vẫn tiếp tục, thì sự bổ sung tự nhiên của nó lại không hề có. "Dòng chảy trầm tích đã bị vơi đi một nửa." nhà nghiên cứu thuộc Chương trình Mê Kông Mở rộng của Hiệp hội Thiên nhiên Thế giới, Marc Goichot nói. Với tốc độ này, gần một nửa đồng bằng sẽ bị xoá sổ vào cuối thế kỷ này, ông cho biết.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00012.png…
Sà lan chở cát xuống kênh Chợ Gạo trên đường tới Thành phố Hồ Chí Minh. Những chiếc sà lan thường chứa 700 tấn cát, một số chứa tới 1.600 tấn.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00013.png…
Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00014.png…
Thành phố Hồ Chí Minh, trước đây thường được gọi là Sài Gòn, là trung tâm kinh tế của Việt Nam. Phần lớn cát được nạo vét và bơm lên từ sông Mê Kông là để phục vụ cho việc xây dựng ở đây cũng như các thành phố khác ở miền Bắc. Tuy nhiên, một phần cát được xuất khẩu sang Singapore, nơi đòi hỏi một lượng lớn cát để phục vụ cho các dự án cải tạo đất. 

Vấn đề càng trở nên phức tạp hơn bởi thực tế là phần lớn hoạt động khai thác cát ở Việt Nam hoàn toàn không được kiểm soát và bất hợp pháp. Việc buôn bán cát sinh lợi đến mức nó đã sinh ra một chợ đen phát triển mạnh, với hàng trăm chiếc thuyền không có giấy phép trên các con sông. Chỉ trong năm 2016, cảnh sát Việt Nam đã bắt được gần 3.000 người nạo vét mà không có giấy phép hoặc tại các khu vực được bảo vệ trên khắp cả nước.

Có nhiều người khai thác hợp pháp; nếu không, họ chỉ là những người Việt bình thường đang cố gắng kiếm sống. Một số người mang theo cả gia đình lên thuyền.

Anh Nguyễn Văn Tú, 38 tuổi, từng khai thác cát từ đoạn sông Tiền gần quê bà Hà Thị Bé trước khi bị cảnh sát trấn áp. "Việc kinh doanh từng rất tốt." Tú kể. Có lúc anh ta kiếm được $13,000 mỗi tháng. "Kiếm tiền như vậy thật dễ dàng. Nghĩ mà xem, anh chỉ cần hút cát lên, thế là có tiền. Quá đơn giản." Tú nói.

Các quan chức Việt Nam thường xuyên tuyên bố quyết tâm chấm dứt hoạt động khai thác cát trái phép, nhưng cũng như nhiều quốc gia khác, thay vì thực hiện các biện pháp, họ đã nhận hối lộ, thờ ơ với việc ngăn chặn khai thác trái phép. Năm 2013, ba quan chức chính quyền ở Hồng Ngự bị buộc tội nhận hối lộ để lờ đi việc khai thác cát trái phép tại sông Tiền. Tháng Ba năm 2017, Phó Thủ tướng Trương Hoà Bình thừa nhận việc khai thác cát trái phép quy mô lớn vẫn tiếp diễn một phần do chính quyền địa phương đã "nới lỏng quản lý, che đậy và bảo vệ" những kẻ khai thác.

Đã có vài trường hợp, những kẻ khai thác bất hợp pháp dùng tới bạo lực để duy trì việc kinh doanh. Ở Ấn Độ và các quốc gia khác, những tên "mafia cát" đã tấn công, thậm chí sát hại các sĩ quan cảnh sát, nhà hoạt động môi trường, nhà báo và những người cản đường chúng. Trong một cuộc trấn áp ở Việt Nam vào mùa xuân năm 2017, theo truyền thông địa phương, những kẻ khai thác bất hợp pháp đã cố gắng đánh chìm một chiếc thuyền cảnh sát bằng cách đổ cát lên đó.

Quá chán nản với các hành vi này, vào năm 2017, hàng chục ngư dân Việt Nam đã tự mình giải quyết bằng cách tấn công những kẻ khai thác cát đã phá hoại sinh kế của họ. Tháng 6 năm đó, vụ ẩu đả giữa những kẻ khai thác và dân làng đã khiến hai người phải nhập viện.

Trong khi căng thẳng đang gia tăng, đồng bằng sông Cửu Long vẫn tiếp tục bị xói mòn, điều tương tự cũng xảy đến với mảnh đất của những người dân làng như bà Hà Thị Bé.

Đang tải khai-thac-cat-qua-muc-tuan-nay-xem-anh-cua-ai00015.png…
Những đường ray trên cao cho tuyến tàu metro là biểu tượng cho sự tiến bộ kinh tế của Thành phố Hồ Chí Minh.

Tham khảo National GeographicChiyinsim